توجه : این فایل به صورت فایل power point (پاور پوینت) ارائه میگردد

 پاورپوینت کامل عالم الست دارای 85 اسلاید می باشد و دارای تنظیمات کامل در PowerPoint می باشد و آماده ارائه یا چاپ است

شما با استفاده ازاین پاورپوینت میتوانید یک ارائه بسیارعالی و با شکوهی داشته باشید و همه حاضرین با اشتیاق به مطالب شما گوش خواهند داد.

لطفا نگران مطالب داخل پاورپوینت نباشید، مطالب داخل اسلاید ها بسیار ساده و قابل درک برای شما می باشد، ما عالی بودن این فایل رو تضمین می کنیم.

توجه : در صورت  مشاهده  بهم ريختگي احتمالي در متون زير ،دليل ان کپي کردن اين مطالب از داخل فایل مي باشد و در فايل اصلي پاورپوینت کامل عالم الست،به هيچ وجه بهم ريختگي وجود ندارد

---

بخشی از متن پاورپوینت کامل عالم الست :

الست

اَلَسْت‌، اصطلاحی‌ است‌ برگرفته‌ از قرآن ‌ که‌ بنابر نظر شماری‌ از محدثان‌، مفسران‌ و عارفان‌ به‌ پیمانی‌ اشاره‌ دارد که‌ خداوند در نشأه خاصی‌ در عالمی‌ به‌ نام‌ « عالم‌ ذرّ » از همه آدمیان‌ گرفته‌، و مضمون‌ و محتوای‌ آن‌ اقرار به‌ ربوبیت ‌ خداوند بوده‌، و ناظر است‌ به‌ توحید فطری‌ و ذاتی‌ انسان‌.

فهرست مندرجات

1 - منشأ تعبیر ألست
2 - ترکیب واژه ألست
3 - کاربرد
4 - دلیل گواهی گرفتن از آدمیان
5 - جایگاه عهد ألست در علوم
6 - تفاسیر متفاوت از آیات عهد ألست
6.1 - تفسیر سنت‌گرایان
6.2 - دیدگاه ابن عربی
6.3 - تفسیر عقل‌گرایان
6.4 - تفسیر علامه طباطبایی
6.5 - تحلیل اهل عرفان
7 - فهرست منابع
8 - پانویس
9 - منبع

منشأ تعبیر ألست

تعبیر «اَلَسْت‌» از یکی‌ از آیه‌های‌ سوره اعراف‌ گرفته‌ شده‌ است‌: «وَ اِذْ اَخَذَ رَبُّک‌َ مِن‌ْ بَنی‌ آدَم‌َ مِن‌ْ ظُهورِهِم‌ْ ذُرّیَّتَهُم‌ْ وَ اَشْهَدَهُم‌ْ عَلی‌ اَنْفُسِهِم‌ْ اَلَسْت‌ُ بِرَبَّکُم‌ْ قالُوا بَلی‌ شَهِدْنا اَن‌ْ تَقُولُوا یَوْم‌َ القیامَهِ اِنّا کُنّا عَن‌ْ هذا غافِلین‌َ اَوْ تَقُولُوا اِنَّما اَشْرَک‌َ آباؤنا مِن‌ْ قَبْل‌ُ و کُنّا ذُرّیَّهً مِن‌ْ بَعْدِهم‌ْ اَفَتُهْلِکُنا بِما فَعَل‌َ الْمُبْطِلُون‌َ».

[1] اعراف/سوره7، آیه172.

[2] اعراف/سوره7، آیه173.

ترکیب واژه ألست

این‌ تعبیر مرکب‌ است‌ از حرف‌ استفهام‌ «أ»، فعل‌ ناقص‌ «لَیْس‌َ» و ضمیر متصل‌ مرفوع‌ «ت‌ُ». کاربرد همزه‌ در اینجا برای‌ استفهام‌ حقیقی‌ نیست‌، بلکه‌ برای‌ انکار ابطالی‌ است‌. همزه انکارِ ابطالی‌ در مواردی‌ به‌ کار می‌رود که‌ مابعد همزه‌، واقع‌ شدنی‌ نیست‌ و مدعی‌ واقع‌ شدنش‌ دروغگوست‌.

[3] ابن‌ هشام‌، عبدالله‌، ج1، ص24، مغنی‌ اللبیب‌، به‌ کوشش‌ مازن‌ مبارک‌ و محمدعلی‌ حمدالله‌، بیروت‌، 1979م‌.

به‌ هر روی‌، اَلَسْت‌ُ مرکب‌ از 3 جزء است‌ که‌ قسمتی‌ از یک‌ جمله‌ را تشکیل‌ می‌دهد.

کاربرد

کاربرد این‌ واژه‌ در ترکیب‌هایی‌ چون‌ «عالم‌ الست‌»، «روزِ الست‌» یا «بزم‌ الست‌» - که‌ شکل‌ اخیر بیش‌تر در ادبیات‌ عثمانی‌ به‌ کار رفته‌ - موجب‌ شده‌ است‌ که‌ الست‌ به‌ صورت‌ اسم‌ خاص‌ درآید و نامی‌ باشد برای‌ مرحله‌ای‌ از جهان‌ هستی‌ که‌ به‌ آن‌ « عالم‌ ذر » نیز می‌گویند.

دلیل گواهی گرفتن از آدمیان

در متن‌ آیه‌ چند نکته‌ شایان‌ تأمل‌ است‌: نخست‌ اینکه‌ خداوند از پشت‌های‌ فرزندان‌ آدم ‌ ذریات‌ آنان‌ را برگرفته‌، و همه آنان‌ را که‌ باید تا پایان‌ زمان‌ در جهان‌ پدید آیند، در یک‌ زمان‌ مخاطب‌ قرار داده‌، و در همان‌ زمان‌ از همگی‌ به‌ ربوبیت ‌ خود اقرار گرفته‌ است‌. دیگر آنکه‌ خداوند پس‌ از آنکه‌ افراد انسانی‌ را از پشت‌ یکدیگر گرفته‌، و هر یک‌ را به‌ صورت‌ نفسی‌ مستقل‌ از دیگری‌ جدا کرده‌، از یک‌ یک‌ آنان‌ برخودشان‌ گواهی‌ گرفته‌ است‌، و گواه‌ گرفتن‌ از انسان‌ بر خودش‌ به‌ این‌ معناست‌ که‌ حقیقت‌ او بر خودش‌ معلوم‌ شود و به‌ علمی‌ شهودی‌ دست‌ یابد تا وقتی‌ که‌ در قیامت ‌ مورد سؤال‌ واقع‌ شود، بتواند پاسخگوی‌ اعمال‌ خود باشد. برگرفتن‌ ذریات‌ بنی‌ آدم‌ و گواهی‌ گرفتن‌ از آنان‌ در حقیقت‌ بیانگر این‌ معناست‌ که‌ اگر این‌ اقرار گرفته‌ نمی‌شد، افراد انسانی‌ می‌توانستند در روز قیامت‌ برای‌ شرک ‌ ورزیدن‌ به‌ خدا، به‌ حجت‌های‌ باطل‌ توسل‌ جویند و عدم‌ آگاهی‌ را عذر و بهانه‌ قرار دهند.

[4] طباطبایی‌، محمد حسین‌، ج8، ص306-309، المیزان‌، بیروت‌، 1390ق‌/1971م‌.

به‌ عبارت‌ دیگر، معرفت‌ به‌ ربوبیت‌ و توحید ذات‌ الهی‌ در فطرت‌ انسان‌ عجین‌ و ثابت‌ و پایدار و تغییر ناپذیر است‌.

جایگاه عهد ألست در علوم

این‌ موضوع‌ از یک‌ سو بحثی‌ است‌ مربوط به‌ علوم‌ قرآن‌ و حدیث ‌، و از سوی‌ دیگر در عرفان ‌ و کلام ‌ نیز جایگاهی‌ ویژه‌ دارد و هر یک‌ از صاحبان‌ نظر به‌ فراخور مشرب‌ و گرایشی‌ که‌ داشته‌اند، درباره آن‌ تحلیلی‌ ارائه‌ کرده‌اند. دانشمندان‌ مسلمان ‌ در مورد این‌ مسأله‌ دو تفسیر کاملاً متفاوت‌ دارند که‌ هیچ‌گونه‌ امکان‌ سازش‌ میان‌ آنها نیست‌، و شاید مشکلاتی‌ از این‌ دست‌ سبب‌ شده‌ که‌ حدیث‌ شناس‌ بزرگی‌ چون‌ محمد باقر مجلسی‌ تصریح‌ کند که‌ «عقل‌های‌ مردمان‌ بسیاری‌ از حل‌ این‌ مسأله‌ درمانده‌ است‌»

[5] مجلسی‌، محمدباقر، ج7، ص37- 38، مرآهالعقول‌، به‌ کوشش‌ هاشم‌ رسولی‌ محلاتی‌، تهران‌، دارالکتب‌ الاسلامیه‌.

و «بهتر آن‌ است‌ که‌ اندیشیدن‌ در مورد چنین‌ مسائلی‌ را رها کنیم‌، چرا که‌ چندان‌ پیچیده‌ است‌ که‌ عقل‌های‌ ما از دریافت‌ کنه‌ آن‌ ناتوان‌ است‌».

[6] مجلسی‌، محمدباقر، ج5، ص261، بحارالانوار، بیروت‌، 1403ق‌.

تفاسیر متفاوت از آیات عهد ألست

مشکل‌ در مورد آیه‌های‌ مذکور این‌ است‌ که‌ از دیرباز برای‌ همه دانشمندان‌ علوم‌ دین‌ این‌ پرسش‌ مطرح‌ بوده‌ است‌ که‌ بیرون‌ کردن‌ نسل‌های‌ فرزندان‌ آدم‌ از پشت‌های‌ پدرانشان‌ و گواه‌ گرفتن‌ از آنان‌ بر خودشان‌ چگونه‌ بوده‌ است‌؟ آیا پیش‌ از آفرینش‌ کنونی‌ انسان‌ و در همین‌ عالم‌ دنیا بوده‌؟ یا در نشأه‌ای‌ ورای‌ این‌ عالم‌ دنیا، مثلاً در عالم‌ ملکوت‌ یا مثال‌ روی‌ داده‌ است‌؟ گزینش‌ هر یک‌ از این‌ موارد در مورد تفسیر آیه‌ها، موجب‌ نظرگاه‌ خاصی‌ نسبت‌ به‌ آیات‌ شده‌ است‌. به‌ همین‌ دلیل‌ می‌بینیم‌ که‌ در میان‌ متکلمان‌ و مفسران‌ دو تفسیر کاملاً متضاد وجود دارد: تفسیر نخست‌ این‌ است‌ که‌ جایگاه‌ این‌ پیمان‌ پیش‌ از آفرینش‌ دنیوی‌ انسانها و در عالم‌ «ذر» بوده‌ است‌. دومین‌ تفسیر این‌ است‌ که‌ این‌ پیمان‌ در همین‌ عالم‌ دنیا و زندگی‌ دنیوی‌ از انسان‌ گرفته‌ شده‌، و مقصود از پیمان‌ همین‌ سنت‌های‌ رایج‌ آفرینش‌ است‌. در کنار اینها تفسیر سومی‌ هم‌ مطرح‌ است‌ که‌ از سوی‌ برخی‌ مفسران‌ و عارفان‌ ابراز شده‌ است‌.

تفسیر سنت‌گرایان

در بررسی‌ تفسیر نخست‌ باید به‌ منابع‌ اهل‌ سنت‌ و نیز به‌ منابع‌ شیعی‌ توجه‌ داشت‌. این‌ تفسیر را کسانی‌ مطرح‌ کرده‌اند که‌ در فضای‌ فکریشان‌ گرایش‌های‌ سنتی‌ و نقلی‌ حاکم‌ بوده‌ است‌ و هیچ‌ اثری‌ از عقل‌گرایی‌ به‌ اصطلاح‌ عدلیه‌ در آن‌ مشاهده‌ نمی‌شود. برآیند آنچه‌ در منابع‌ تفسیری‌ و حدیثی‌ اهل‌ سنت‌ آمده‌، این‌ است‌ که‌ پس‌ از آنکه‌ حضرت‌ آدم‌ از بهشت‌ هبوط کرد و بر زمین ‌ آمد، خداوند او را در نزدیکی‌ عرفه ‌ (در مکه ‌) یا دجنی‌ (مکانی‌ در هند ) ساکن‌ کرد. آنگاه‌ خدا دست‌ بر پشت‌ او مالید و ذریّت‌ او، یعنی‌ همه افراد انسانی‌ را که‌ تا روز قیامت‌ از ذریت‌ او خواهند آمد، بیرون‌ کشید. سپس‌ همه آنان‌ را دو گروه‌ کرد، خوبان‌ را در دست‌ راست‌، و بدان‌ را در دست‌ دیگر گرفت‌. سپس‌ در مورد گروه‌ نخست‌ گفت‌ که‌ اینان‌ را برای‌ بهشت ‌ آفریدم‌ و اینان‌ در دنیا به‌ کارهای‌ اهل‌ بهشت‌ رفتار خواهند کرد، و در مورد اهل‌ دوزخ ‌ نیز حکمی‌ متناسب‌ با احوال‌ آنان‌ جاری‌ کرد. سپس‌ از تمامی‌ آنان‌ پیمانی‌ گرفت‌ که‌ معنا و حقیقت‌ آن‌، ایمان ‌ و معرفت‌ و تصدیق‌ ربوبیت‌ خدا بود. آنگاه‌ همگی‌ دیدند که‌ قلم‌ (تقدیر) همه رویدادها را تا قیامت‌ نوشت‌ و خشک‌ شد. بدین‌ سان‌ بودنیها و اجل‌ها، روزی‌ها و مصیبت‌ها همه‌ معین‌ گردید، و سرانجام‌ خداوند ذریت‌ آدم‌ را به‌ پشت‌ او بازگرداند. در این‌ تفسیر مسأله فطرت ‌ بر همین‌ پیمان‌ منطبق‌ شده‌ است‌.

[7] طبری‌، تفسیر، ج9، ص75-81.

[8] احمد بن‌ حنبل‌، مسند، ج1، ص272، استانبول‌، 1402ق‌/1982م‌.

این‌ تفسیر در منابع‌ حدیثی‌ شیعه ‌ نیز مشاهده‌ می‌شود، لیکن‌ جزئیات‌ آن‌ به‌ گونه دیگری‌ است‌. آنچه‌ از مجموع‌ این‌ روایات‌ برمی‌آید این‌ است‌ که‌ خداوند خاک‌ اهل‌ گناه ‌ و آتش ‌ را با آبی‌ تلخ‌ و شور، و خاک ‌ اهل‌ بهشت‌ را با آبی‌ شیرین‌ عجین‌ کرد. سپس‌ از آن‌ گل‌، انسان‌هایی‌ مور مانند آفرید و از آنان‌ به‌ ربوبیت‌ خود و نبوت ‌ محمد صلی‌الله‌علیه‌و‌آله و ولایت‌ علی ‌علیه‌السلام و اوصیاء او تا حضرت‌ مهدی‌ علیه‌السلام اقرار گرفت‌. نخستین‌ کسی‌ که‌ در عالم‌ ذر ایمان‌ آورد، محمد صلی‌الله‌علیه‌و‌آله بود (آیه «اِن‌ْ کان‌َ لِلرَّحْمن‌ِ وَلَدٌ فَاَنَا اَوَّل‌ُ الْعابِدین‌َ».

[9] زخرف‌/سوره43، آیه81.

). در پاره‌ای‌ از روایات‌ سخن‌ از آفرینش‌ ارواح ‌ پیش‌ از ابدان‌ و گرفتن‌ میثاق‌ از ارواح‌ به‌ میان‌ آمده‌ است‌. همچنین‌ در برخی‌ روایات‌ به‌ سرنوشت‌ و تقدیر از پیش‌ تعیین‌ شده‌ اشاره‌ رفته‌ است‌.

[10] کلینی‌، محمد، ج2، ص8، الاصول‌ من‌ الکافی‌، به‌ کوشش‌ علی‌اکبر غفاری‌، تهران‌، 1388ق‌.

[11] کلینی‌، محمد، ج2، ص10، الاصول‌ من‌ الکافی‌، به‌ کوشش‌ علی‌اکبر غفاری‌، تهران‌، 1388ق‌.

[12] کلینی‌، محمد، ج2، ص12، الاصول‌ من‌ الکافی‌، به‌ کوشش‌ علی‌اکبر غفاری‌، تهران‌، 1388ق‌.

[13] مجلسی‌، محمدباقر، ج5، ص226، بحارالانوار، بیروت‌، 1403ق‌.

[14] مجلسی‌، محمدباقر، ج5، ص234- 235، بحارالانوار، بیروت‌، 1403ق‌.

[15] مجلسی‌، محمدباقر، ج17، ص120-121، بحارالانوار، بیروت‌، 1403ق‌.

[16] مجلسی‌، محمدباقر، ج39، ص178-179، بحارالانوار، بیروت‌، 1403ق‌.

[17] مجلسی‌، محمدباقر، ج58، ص135-136، بحارالانوار، بیروت‌، 1403ق‌.

جالب‌ توجه‌ است‌ که‌ این‌ روایات‌ هم‌ از نظر سند و هم‌ از جهت‌ دلالت‌ مفاهیم‌، مورد نقادی‌ قرار گرفته‌ است‌.

[18] تفسیر نمونه‌، به‌ کوشش‌ ناصر مکارم‌ شیرازی‌، ج7، ص9-10، تهران‌، 1363ش‌.

یکی‌ از نقاط مشترک‌ روایت‌های‌ اهل‌ سنت‌ و شیعه‌ این‌ است‌ که‌ مسأله میثاق‌ با مسأله قدر یا سرنوشت‌ و قسمت‌ پیوند خورده‌ است‌. یعنی‌ همه رخدادها از آغاز مشخص‌ شده‌، و قلم‌ تقدیر جزئیات‌ حوادث‌ را از قبل‌ رقم‌ زده‌ است‌ و همه افراد انسانی‌ در یک‌ مسیر گریز ناپذیر و غیر قابل‌ تغییر گام‌ برمی‌دارند؛ و این‌ همان‌ چیزی‌ است‌ که‌ پایه‌ و مایه تفکر کلامی‌ سنت‌ گرایان‌ را تشکیل‌ می‌دهد.

دیدگاه ابن عربی

همین‌ اندیشه سنت‌ گرایانه‌ در فضای‌ فکری‌ دیگری‌، در دستگاه‌ عرفانی‌ ابن‌ عربی‌ ، با عنوان‌ «سرُّ القَدَر» تجلی‌ کرده‌ است‌. ابن‌ عربی‌ می‌گوید که‌ «سرالقدر» از والاترین‌ دانشهاست‌ و جز کسی‌ که‌ خداوند او را به‌ معرفت‌ کامل‌ مختص‌ کرده‌ باشد، آن‌ را نمی‌داند.

[19] قیصری‌، داوود، ج1، ص302، شرح‌ فصوص‌ الحکم‌، چ‌ تصویری‌، قم‌، 1363ش‌.

بیان‌ این‌ مطلب‌ با توجه‌ به‌ مبانی‌ عرفانی‌ ابن‌ عربی‌ بدین‌ قرار است‌: خداوند به‌ ذات‌، صفات‌ و اسماء خود به‌ توسط ذات‌ خود علم‌ دارد. همچنین‌ خداوند اعیان‌ ثابته‌ را که‌ صورت‌های‌ اسمائند، با علم‌ ذاتی‌ خود می‌شناسد. پس‌ علم‌ خداوند نسبت‌ به‌ اعیان‌ ثابته‌ علمی‌ است‌ که‌ از صور اسماء و ماهیات‌ و استعدادهای‌ آنها به‌ او می‌رسد. بدین‌ قرار در این‌ شأن‌ از شئون‌ هستی‌، علم‌ خدا از این‌ جهت‌ تابع‌ معلوم‌ است‌ (هرچند که‌ معلوم‌ از جهتی‌ دیگر تابع‌ علم‌ خداست‌). حاصل‌ اینکه‌ اگر «عین‌» یک‌ انسان‌ در حال‌ ثبوتش‌ - یعنی‌ در آن‌ حال‌ که‌ در حضرت‌ علمی‌ خداوند نسبت‌ به‌ وجود عینی‌ و خارجی‌ به‌ عدم‌ متصف‌ بود - مؤمن ‌ باشد، آن‌ انسان‌ در وجود خارجی‌ و عینی‌ هم‌ مؤمن‌ خواهد بود؛ و اگر کسی‌ در عالم‌ اعیان‌ ثابته‌ کافر ، گناهکار یا منافق ‌ بوده‌ باشد، در وجود عینی‌ نیز به‌ همان‌ صفت‌ ظهور می‌یابد. پس‌ خداوند با افراد انسانی‌ متناسب‌ با آنچه‌ در عالم‌ اعیان‌ ثابته‌ اقتضا و استعداد داشتند، معامله‌ می‌کند.

[20] قیصری‌، داوود، ج1، ص296-297، شرح‌ فصوص‌ الحکم‌، چ‌ تصویری‌، قم‌، 1363ش‌.

ابن‌ عربی‌ عهد الست‌ را بر همین‌ معنا منطبق‌ کرده‌ است‌.

[21] قیصری‌، داوود، ج1، ص206-207، شرح‌ فصوص‌ الحکم‌، چ‌ تصویری‌، قم‌، 1363ش‌.

شایان‌ گفتن‌ است‌ که‌ مطالبی‌ را که‌ ابن‌ عربی‌ زیر عنوان‌ «سرالقدر» مطرح‌ کرده‌ است‌، نمی‌توان‌ از ابتکارات‌ وی‌ تلقی‌ کرد. سابقه «راز تقدیر» یا «عالم‌ راز» که‌ بیانگر این‌ است‌ که‌ رخدادهای‌ عالم‌ از پیش‌ معین‌ شده‌، و خداوند طرح‌ مقدر شده‌ای‌ برای‌ آفرینش‌ مقرر کرده‌ است‌، بسیار دیرینه‌تر از روزگار ابن‌ عربی‌ است‌ و به‌ روزگاران‌ پیش‌ از اسلام ‌ باز می‌گردد. به‌ عبارت‌ دیگر، این‌ اندیشه‌ را در متون‌ زرتشتی ‌ و زروانی‌ و «کتابهای‌ مکاشفات‌» یهودیان ‌ و طومارهای‌ قُمران‌ (بحرمیّت‌) ملاحظه‌ می‌کنیم‌

[22] مجتبائی‌، فتح‌الله‌، ج1، ص678 -681، «نکته‌هایی‌ درباره رستم‌ و سهراب‌»، سخن‌، تهران‌، 1353ش‌، شم 7.

[23] مجتبائی‌، فتح‌الله‌، ج1، ص343-372، «نکته‌هایی‌ درباره رستم‌ و سهراب‌»، سخن‌، تهران‌، 1353ش‌، شم 7.

تفسیر عقل‌گرایان

برخلاف‌ طرفداران‌ نظریه نخست‌ که‌ سنت‌گرا و پیرو حدیث‌ بوده‌اند، طرفداران‌ نظریه دوم‌ بیشتر عقل‌گرا و پیرو استدلالند. در نکته‌هایی‌ که‌ این‌ گروه‌ بر آراء مفسران‌ قبلی‌ گرفته‌اند، چند مورد قابل‌ ذکر است‌: یکی‌ اینکه‌ متن‌ آیه‌ گویای‌ این‌ است‌ که‌ خداوند ذریات‌ آدمیان‌ را از پشت‌های‌ فرزندان‌ آدم‌ گرفت‌، نه‌ از پشت‌ خود آدم‌. دیگر اینکه‌ در آیه‌ از قول‌ فرزندان‌ آمده‌ است‌ که‌ گفته‌اند: «همانا پیش‌ از ما پدرانمان‌ مشرک ‌ بودند...»، و چنین‌ نسبتی‌ سزاوار حضرت‌ آدم‌ و همگی‌ فرزندان‌ او نیست‌. سوم‌ اینکه‌ براساس‌ تفسیر نخست‌، حالت‌ این‌ فرزندان‌ که‌ از پشت‌ حضرت‌ آدم‌ بیرون‌ کشیده‌ شده‌،